Gördes'te Herkes Şapkayı Önüne Koysun!

            Benim kuşağım, şehre sorumluluk duygusuyla büyüdü. Eskisinden yenisine taşınan bu şehrin, temel ihtiyaçları vardı. Camilerini, okullarını, hastanesini kendi yapmak zorunda kaldı. Babalarımız bu işler için yıllarca emek zarf etti, gayret gösterdi.
            İşte böyle bir atmosferde büyüdük. Yıllarca şehir için, ne yapabiliriz sorularının cevabını aradık. Koştuk, çabaladık, iyi işler yaptık. Zaman su gibi akıp geçti. Hızlı şehirleşmenin getirdiği, kırsaldan kente göçün önüne geçemedik. Gördes, bu vakıadan en çok etkilenen ilçelerin başında oldu hep.
            Bugün vahim bir tabloyla karşı karşıyayız. Ancak bizden sonra gelen kuşaklar, bu vahim tabloya karşı son derece duyarsız ve kayıtsız. Bugün belediyesi, iktidar partisi, diğer partiler, meslek ve oda teşekkülleri, sivil toplum kuruluşları umursamazlık içinde. İki ağız bir araya gelmiyor, gelemiyor. Küçük hesapların peşinden koşup, terelelli oynuyorlar.
            Gördes’in karanlık geleceğinden daha karanlık ve vahim bir tablo bu.
            Bu şehirde yaşayan herkes, anlatacaklarıma kulak versin. Sonrada şapkayı önüne koysun ve derin derin düşünsün.
            Gördes, Manisa’nın en yaşlı ilçesi. Yaş ortalaması 55–60 arası. 40 yıl önce nüfusumuz, 46 bin civarındaydı. Mesela, 2000 yılında 38800’e düştü. 2024 TÜİK rakamlarına göre, ilçe nüfusumuz 25 759 olarak açıklandı. Yani ortalama 40 yılda, nüfusumuz yarı yarıya azalmış.
            Bu kan kaybı, hala devam ediyor.
            Merak ettim araştırdım. Göçle birlikte nüfusumuz eriyor, doğum sayısı da hızla aşağıya düşüyor. Gördes’in yıllık doğum rakamlarıyla ilgili, size çarpıcı sonuçlar vermek istiyorum. 1988 yılında 1182 doğum, 1995 yılında 869 doğum, 1996 yılında 824 doğum. 2000 yılında 806 doğum.
            Gelelim bu yıla. 2024 yılı Aralık ayı itibarıyla, Gördes’teki doğum sayısı, sadece 110. Ölüm sayısı da 129. Ölüm/doğum oranında bile, hızlı nüfus erimesi var. Sadece bu kadar mı? Elbette değil. Şöyle düşünün; 2024 yılında doğan 110 çocuk, 7 yıl sonra ilkokula başlayacak. Topu topu 110 öğrencimiz olacak. Kaç ilkokulumuz, kaç öğretmenimiz, kaç idarecimiz, kaç hizmetlimiz var. Çoğu boşta kalacak ve belki bazı okullarımız kapanacak.
            Hayali konuşmuyorum. Bazı rakamlarla devam ediyorum.
            Yıl 2013, Manisa Valiliği, il genelinde “Dev Öğrenci Projesi” başlattı. İlçe ilçe dev öğrenci etkinlikleri düzenledi. O yıllarda, Gördes’in çeşitli taraflarına pankartlar asıldı: “Gördes’te 4900 Dev Öğrenci”. Bu şu demekti; Gördes’te ilk, orta, lise toplamı 4900 öğrenci vardı.
            Yıl 2025, Gördes’teki okul öncesi, ilk, orta ve lise öğrenci sayısı toplam olarak 2665. Bu ne demektir, 12 yıl öncesine göre, Gördes’teki öğrenci sayımız yarı yarıya düşmüş. Dolayısıyla en geç 10 yıl sonra, bu sayının nerelere düşeceğini siz hesap edin. Bu durumun, kurumsal anlamda neleri kaybettireceğini de düşünün.
            Gördes hızla eriyor ve çözülüyor. Sadece nüfus olarak değil. İktisadi bakımdan da ciddi bir gerileme var. Üstelik bu durum, ters orantılı olarak devam ediyor ve kimsenin dikkatini çekmiyor.
            Şöyle anlatayım.
            Nüfusumuz 40 yıl önce, 46 bin civarındayken kaç berber vardı diye merak ettim. İsim isim araştırıp belirledim. Tam 12 berber vardı. Bugün nüfusumuz, yuvarlak rakam 26 bin. Peki, kaç berber var? Tam 35 adet. Bu ters orantıya lütfen dikkat.
            Daha dikkat çeksin diye, bir rakam daha vermek durumundayım.
            Yıl 1980, nüfusumuz 46 bin civarındayken, kaç tostçu vardı? Sadece ve sadece 1 tane. Yanlış okumadınız, sadece 1 tane vardı. Bugün nüfusumuz yaklaşık 26 bin, kaç tostçumuz var? Tam 23 tane. Bu ters orantıya lütfen dikkat.
            O zaman, bu ters orantıya ne diyeceğiz?
            Gördes iktisaden hızla çöküyor. İnsanlar küçük sermayeli işlerle hayata tutunmaya çalışıyor. Bu tablo, aslında bir çaresizliğin sonucudur. Gördes’in gidişatıyla ilgili, ciddi bir işaret fişeğidir. Bugün mevsimlik işçilik dışında; her gün en az 200 kişi, Akhisar’a çalışmaya gidiyor.
            Muhtemelen 10 yıl sonra, veteriner, avukat gibi meslek sahiplerinden bazıları şehri terk etmek zorunda kalacak. Bazı esnaflar piyasadan çekilecek. Başka ne olacak? Nüfusu hızla düşen Gördes, kurumsal anlamda sıkıntıya düşecek. Askerlik Şubesini, Cezaevini, Elektrik kurumunu kaybeden Gördes, muhtemeldir ki Adliyesini de kaybedecek. Tıpkı Köprübaşı’nın kaybettiği gibi.
            Netice itibarıyla; 1908 yılında, Saruhan Sancağının en büyük ilçesi olan Gördes, Batı Anadolu’nun küçük bir kasabası haline gelecek. O gün, kavgası yapılan siyasi tartışmaların, vurdumduymazlıkların, “bana ne” söylemlerinin hiçbir kıymeti harbiyesi olmayacak.
            Yazıyorum, mücadele ediyorum, ancak yeni kuşaklar beni anlamıyor, anlamak istemiyor. Bence kendi bilecekleri bir iş. Benim ve benim kuşağımdan kalmış birkaç Gördes sevdalısının, yaşları kemale erdi. Unumuzu eledik, eleğimizi duvara astık. Maddi ve manevi açıdan da hiçbir kaygımız yok. Ama hala bugünkü kuşaklar adına, kaygı duyuyor ve yazıyorum.
            Gördes’te herkes, şapkasını önüne koyup, derin derin düşünmelidir.
            Bugün hala yapılabilecek çok şeyler var.
            Belediyenin, parti ilçe başkanlarının, Oda ve Meslek kuruluşlarının, sivil toplum örgütlerinin, bir araya gelip birlik oluşturması gerekiyor. Projeler hazırlayıp, Gördes tarihinin sahip olduğu en büyük imkânı, harekete geçirmesi lazım.
            Yok öyle değil, biz terelelli oynamaya devam ederiz diyorlarsa, ben de bu yazıyla tarihe kayıt düşerim. Vakti saati gelir, tarih te onları yazar.